۱۳۸۸ آذر ۱۱, چهارشنبه

منشأ انسان

از: دانش‌نامه‌ی آريانا


فهرست مندرجات

[...][...]


منشأ انسان چیست؟، همیشه از پرسش‌های اساسی ذهن بشر بوده است. در قرن حاضر، دو روایت از آن توسط منابع مذهبی و منابع علمی ارائه شده که یکی منشأ انسان را «آفرینش مستقیم توسط خدا» و دیگری، «تکامل از موجودات زنده ابتدایی‌تر» عنوان می‌کند.


چارلز داروین، طبیعیدان انگلیسی، اگر چه برای ارائه «نظریه تکامل» در ابتدا مورد خشم نمایندگان کلیسا قرار گرفت، اما کلیسای بریتانیا در سپتامبر گذشته اعلام کرد که ٢٠٠ سالگی داروین را فرصت مناسبی می‌داند تا از او به‌علت برداشت نادرستی که از گفته‌هایش داشته، عذرخواهی کند.[*]

از لحاظ علمی، منشأ انسان به احتمال فراوان به مناطق مرطوب و گرم افریقا در دوره پلیوسن در حدود ٦ میلیون سال پیش بر می‌گردد. مدارک ژنتیکی نشان می‌دهد که انسان و شامپانزه‌ها در حدود ۵ تا ٦ میلیون سال پیش دارای یک جد مشترک بوده‌اند. اما از کشفیات اخیر سنگواره‌های افریقا چنين به‌نظر می‌رسد که این جد مشترک چیزی در حدود ٦ تا ٧ میلیون سال پیش می‌زیسته‌ است.


[] چگونگی پيدايش انسان

از آنچه در بارۀ گذشته كره زمين به كمك "ديرينه‌شناسى" مى‏دانيم، چنين بر مى‏آيد كه زندگى در حدود ٣٣۵٠ تا ۱٨٠٠ ميليون سال، پيش از تاريخ در روى آن بنيان گرفته است، و همچنين بر مى‏آيد كه نخستين مهره‏داران در حدود ٣۵٠ ميليون سال و نخستين پستانداران در حدود ۱۵٠ ميليون سال و اولين ميمون‌نماها در حدود ۴٠ ميليون سال پيش ظهور يافته‏اند.

اما در باره نوع انسان معلوم شده است كه حدود يك تا سه ميليون سال قبل از تاريخ، يا به‌ديگر سخن در "عهد پليوسن" بالا يا ميانه در آفريقاى جنوبى، نوعى ميمون‌نما به‌نام "استرالوپى‏تيك" (Australopithque) كه حد واسط ميان ميمون نماهاى نخستين و انسان بوده است، مى‏زيسته است.

مدت‌ها بعد (حدود ۵٠٠٠٠٠ سال پيش) انواع "پار انتروپ" (Paranthrope) و "افـريـك انـتـروپ" (Africanthrope) در آفـريـقـاى جـنـوبـى و انـواع "پـيـتـك انـتـروپ" (Pithecanthrope) در جاوه و "سين انتروپ" (Sinanthrope) در چـيـن يـافـت شــدنـد كه شــبـاهـت زيـادى بـه‌نـوع انســان كـنـونـى داشــتـنـد. حـدود ۱٠٠٠٠٠ ســال قبـل، انســان "نئـانـدرتـال" (Neanderthal) پـديـدار شــد و ســپـس "هـومـوســاپـيـن" (Homosapien) - كه نژاد بعد از اوست - حدود ۵٠٠٠٠ سال پيش در روى زمين پراكنده شد، و انسان كنونى از نسل او مى‏باشد.


[] دو نظريه‌ی علمی برای منشأ انسان

در حال حاضر دو نظریه متضاد، بین دانشمندان جهان، در خصوص منشأ انسان وجود دارد:

  • خروج از آفریقای ۱

    نظریه اول با نام خروج از آفریقای ۱ که توسط دانشمندی به‌نام "ولپف" و همکارانش مطرح است، معتقد به این است که انسان‌ریخت‌های هوموارکتوس و هوموساپینس به یک گونه متعلق هستند. تنوع نژادی آنها فقط به‌خاطر این است که این انسان‌ریخت‌ها در محیط‌های مختلف و در خلال مدت‌های طولانی زیسته‌اند. در نتیحه، یک گروه انسان‌ریخت در یک محل خاص ایزوله بوده است. بر اساس این مدل واریانت و ژنتیک ب بین این جوامع هرگز این قدر قوی نبوده که منجر به‌گونه‌ای جدید شده باشد. بنابراین، چوامع امروزی در نتیجه یک ترکیب منطقه‌ای است که به اولین گروهای بشری با تداوم نسبی ژنتیکی توام بوده است. معمولا قوی‌ترین ژن‌ها مشابه در بین جوامع همسایه دیده می‌شود و پایین‌ترین آنها در بین جوامع دور از هم وجود دارد.

  • خروج از آفریقای ٢

    نظریه دیگر تحت عنوان خروج از آفریقای ٢ در واقع مدلی است که با دانشمندی به‌نام "استرینگر" معروف شده است. وی مطرح می‌کند که تمامی تنوع‌های موجود در جوامع هوموها از حدود یک‌صد هزار سال پیش جدا شده و توسط گسترش جغرافیایی انسان‌های مدرن در جایی در شرق و شمال شرق آفریقا به وقوع پیوسته است. این انسان‌ها در حدود همان زمان نیز از آفریقا بیرون آمده و در تمامی منطقه ارواسیا پخش شده‌اند و در واقع جوامع امروزی که در کره زمین می‌زیند در واقع از آن جوامع به‌وجود آمده‌اند.[حیدری گوران، سامان، مدل‌های حاضر برای سناریوی منشأ انسان، وبگاه ایران پارینه]


    [] پیدایش انسان

    انسان در آفریقا پا به عرصه‌ی هستی نهاد. زادگاه نیاکان نخستین انسان در گرم دشت‌های آفریقای خاوری واقع شده، جایی که شکافی عظیم، در پوسته‌ی زمین، قاره‌ی آفریقا را به دو بخش تقسیم کرده است. در دشت‌های پوشیده از علف و درختزاران بسیار تُنک زیر خط نیمگان (استوا) مسیر فرگشتی (تکاملی) جنس انسان تکامل یافته است.

    جنس انسان تقریباً دو میلیون سال پیش صرفاً از هیچ به‌وجود نیامده است. خاستگاه او به میلیون‌ها سال پیش از آن باز می‌گردد. و هر چه بکوشیم، خاستگاه او را ژرف‌تر پژوهش کنیم، بیشتر روشن می‌شود که تاریخ حیات انسان با تاریخ فرگشت (تکامل) جهانِ جانداران به‌طور مستقیم در پیوند است. انسان محصولی از تکامل است، هر چند محصول بسیار غیر معمول و از بعضی جهات نیز ناکامل. تجهیزات بیولوژیک انسان دشواری‌های فراوانی را برای او فراهم کرده است.

    مدارک به‌دست ‌آمده از دی‌ان‌ای نشان‌دهندهٔ آن است که انسان‌های امروزی نزدیک به سه تا دو میلیون سال پیش از آفریقا سرچشمه گرفته‌اند، انسان‌هایی که دارای هوش تکامل‌ یافتهٔ بالا و توانا در تجزیه‌وتحلیل، زبان سخن گفتن، درون‌گرایی و احساسات بودند. این استعداد روحی همراه با یک بدنِ راست‌قامت با توانایی راه رفتن و بازوان آزاد برای گرفتن اشیا، انسان‌ها را قادر به رفتن به سفرهای طولانی و استفاده از هر نوع ابزاری که خود می‌ساخت، نمود.


    [] يادداشت‌ها


    يادداشت ۱: اين مقاله برای دانش‌نامه‌ی آريانا توسط مهدیزاده کابلی برشتۀ تحرير درآمده است.



    [] پيوست‌ها

    پيوست ۱:
    پيوست ٢:
    پيوست ۳:
    پيوست ۴:
    پيوست ۵:
    پيوست ۶:



    [] پی‌نوشت‌ها

    [۱]-
    [٢]-
    [٣]-
    [۴]-
    [۵]-
    [٦]-
    [٧]-
    [٨]-
    [۹]-
    [۱٠]-
    [۱۱]-
    [۱٢]-
    [۱٣]-
    [۱۴]-
    [۱۵]-
    [۱٦]-
    [۱٧]-
    [۱٨]-
    [۱۹]-
    [٢٠]-



    [] جُستارهای وابسته







    [] سرچشمه‌ها








    [] پيوند به بیرون

    [1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20]
    [1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20]