ه‍.ش. ۱۳۹۵ مرداد ۲۳, شنبه

ریشه‌ی نژادی همه افغان‌ها یکی است

گزارشی از: شهریار صیامی از بخش علمی بی‌بی‌سی

ریشه‌ی نژادی همه افغان‌ها یکی است


فهرست مندرجات

.



نتیجه‌ی پژوهش تازه

مطالعه‌ی تازه درباره‌ی دی‌ان‌ای ساکنان افغانستان امروزی انجام شد

افغانستان کشوری محصور در خشکی و کوهستانی است که بین جنوب آسیا و آسیای میانه در طول جغرافیایی ٦۰ تا ۷۵ درجه شرقی و عرض ۲۹ تا ۳۸ درجه شمالی قرار گرفته‌ است. این کشور کثیرالقومیت است که به‌طورکلی، مردم آن، از چهار قوم بزرگ پشتون، تاجیک، هزاره، ازبیک و دیگر اقلیت‌های قومی تشکیل شده است و به زبان‌های مختلف سخن می‌گویند. با این حال، تنوع قومی، یکی از موضوع‌های‌ست که دل‌مشغولی زیادی برای گروه‌های سیاسی ایجاد کرده است. در حالی‌که، از سوی دیگر، مسأله چگونگی ایجاد انسجام و وحدت ملی، یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های حکومت‌هاست.

اما، تحقیقات علمی نشان می‌دهد که دی‌ان‌ای ساکنان امروزی افغانستان، بیش از آن‌که متفاوت باشند، به‌هم شباهت دارند. به‌ویژه پشتون‌ها و تاجیک‌ها، که دی‌ان‌ای آن‌ها بیشتر شبیه به ساکنان امروزی پاکستان است و یا هزاره‌ها و ازبیک‌ها، که دی‌ان‌ای آن‌ها به مردمان ایران و آسیای مرکزی شباهت دارد.

به گزارش بی‌بی‌سی: پژوهشگران می‌گویند ریشه‌ی نژادی تمام اقوام افغانستان مشابه است. تحقیقات ژنتیکی پژوهشگران دانشگاه پورتسموث انگلستان (University of Portsmouth) نشان می‌دهد این اقوام، کروموزوم ایگرگ (Y) مشترکی دارند که در طول تاریخ شکل گرفته است و ریشه‌ی نژادی آن‌ها به اقوامی می‌رسد که حدود ده هزار سال پیش در این منطقه زندگی می‌کرده‌اند.

افغانستان، کشور ترکیب‌یافته از اقوام مختلف. اقوامی با زبان و لهجه‌های مختلف که به‌نظر می‌رسد ریشه‌های نژادی مختلف هم دارد. اما مجله‌ی علمی پلُس‌ون (PlusOne)، مقاله‌ی را منتشر کرده است که چیزی دیگری می‌گوید. این مقاله نتیجه‌ی تحقیقات ژنتیکی گسترده‌ای پژوهشگران دانشگاه پورتسموث انگلیس (University of Portsmouth)، بر نمونه خون‌های تهیه‌شده از جمعیت‌های مختلف ‌در افغانستان است.

اقوام مختلف افغانستان، کروموزوم ایگرگ (Y) مشترکی دارند که در طول تاریخ شکل گرفته است.

پاسخ به سئوالات مطرح‌شده در این پژوهش، نتایج بر خلاف تصورات رایج درباره‌ی اقوام مختلف به‌دست می‌دهد. دکتر مازیار اشرفیان‌بناب، متخصص ژنتیک و سرپرست تیم تحقیقاتی می‌گوید:

    «در این مطالعه‌ی اخیر که با استفاده از تعداد زیادی نمونه‌های افغانی و مقایسه‌ی آن‌ها با بسیاری از نمونه‌های از جمعیت‌های دیگری که در مجاور افغانستان زندگی می‌کنند، مثل ایران، هند، پاکستان، قفقاز و حتی اروپا، ما به این نتیجه رسیدیم که شباهت‌های ژنتیکی که بین جمعیت‌های مختلف افغانی است، بسیار بیشتر از تفاوت‌های است که آن‌ها را از هم، از نظر ژنتیکی جدا می‌کند. خصوصاً قوم پشتون و تاجیک از نظر ژنتیکی بسیار شبیه به گروه‌های قومی هستند، که در پاکستان و شمال هند زندگی می‌کنند؛ و جمعیت‌های مثل هزاره و ازبیک، از نظر ژنتیکی، بسیار شبیه به جمعیت‌های هستند که در ایران زندگی می‌کنند. البته محتوای ژنتیکی‌شان مقدار زیادی تأثیر گرفته از شرق آسیا هم است.»
دکتر مازیار اشرفیان‌بناب، متخصص ژنتیک و سرپرست تیم تحقیقاتی

این پژوهش، ریشه‌ی نژادی جمعیت‌های مختلف مردم افغانستان را مشترک می‌داند. نژادی که بین ٩ تا ۱٠ هزار سال پیش در محدوده‌ی افغانستان کنونی می‌زیسته‌اند. دکتر مازیار اشرفیان‌بناب می‌گوید:

    «آنچه که ما امروز به‌عنوان ساختار قومیتی در افغانستان می‌بینیم، همگی یک ریشه‌ی مشترک حدود ۱٠ هزار ساله در منطقه دارند؛ و بعد اولین انشعاب، و اولین جدایی اقوام، چیزی بوده که در چهار هزار و هفت‌صد سال پیدا شده، که پشتون‌ها با پیدایش اولین تمدن‌ها و شهرنشینی در منطقه، یک مقداری خودشان را از بقیه جدا کردند.»

انتشار این مقاله در مجله‌ی علمی پلُس‌ون (PlusOne)، به‌معنی بررسی و تأیید آن توسط برخی از دانشمندانی به‌نام رشته‌ی ژنتیک است. اما شاید پژوهش‌های بیشتری در آینده لازم باشد تا جزئیات بیشتری هم درباره‌ی ریشه‌ی نژادی اقوام مختلف افغانستان روشن شود.[۱]


[] يادداشت‌ها

يادداشت ۱: اين مقاله برای دانش‌نامه‌ی آريانا توسط مهدیزاده کابلی ارسال شده است.


[] پی‌نوشت‌ها

[۱]- شهریار صیامی، نتیجه پژوهش تازه: ریشه نژادی همه افغان‌ها یکی است، وب‌سایت فارسی بی‌بی‌سی (بخش ویدیو): یک‌شنبه ٢۹ آوريل ٢٠۱٢ - ۱٠ اردیبهشت ۱٣۹۱


[] جُستارهای وابسته




[] سرچشمه‌ها

وب‌‌سایت بی‌بی‌سی