ه‍.ش. ۱۳۸۹ آبان ۱, شنبه

زبان تخاری

از: مهدیزاده کابلی


فهرست مندرجات


زبان تخاری، از زبان‌های کهن افغانستان است که در باختر قدیم در ناحیۀ تخارستان با این زبان گفتگو می‌شد. زبان تخاری شاخه‌ای از خانوادهٔ زبان‌های هندواروپایی است که دو زبان از آن شناخته‌ شده‌است: تخاری شرقی (یا تُرفانی یا تخاری الف) و تخاری غربی (یا تخاری ب)

این دو زبان در هزارهٔ اول پس از میلاد (پیش از آمدن قوم ترک‌تبار اویغور در سدهٔ نهم میلادی[۱]) در منطقه‌ای که اکنون استان شینجیانگ چین است، رایج بوده است. از زبان تخاری، نوشته‌هایی از سدهٔ هشتم میلادی به جا مانده‌است.

زبان تخاری در قرن‌های دوم و سوم هجری در تخارستان یکی از شرقی‌ترین ولایت‌های ایرانی‌نشین (در شمال افغانستان امروزی)، رواج داشته و با زبان ختنی پیوند نزدیک دارد و حتا برخی از دانشمندان آن را شعبه‌ای از ختنی دانسته‌اند.[٢]


[]



[]



[]



[] :



[] :



[] :



[] :



[] :



[] :



[] :



[] :




[٣]
[۴]
[۵]
[٦]
[٧]
[٨]
[۹]
[۱٠]

[۱۱]
[۱٢]
[۱٣]
[۱۴]
[۱۵]
[۱٦]
[۱٧]
[۱٨]
[۱۹]
[٢٠]

[٢۱]
[٢٢]
[٢٣]
[٢۴]
[٢۵]
[٢٦]
[٢٧]
[٢٨]
[٢۹]
[٣٠]
[٣۱]
[٣٢]
[٣٣]
[٣۴]
[٣۵]
[٣٦]
[٣٧]
[٣٨]
[٣۹]
[۴٠]
[۴۱]
[۴٢]
[۴٣]
[۴۴]

[] يادداشت‌ها


يادداشت ۱: اين مقاله برای دانش‌نامه‌ی آريانا توسط مهدیزاده کابلی برشتۀ تحرير درآمده است.



[] پيوست‌ها

پيوست ۱:
پيوست ٢:
پيوست ۳:
پيوست ۴:
پيوست ۵:
پيوست ۶:



[] پی‌نوشت‌ها

[۱]- مجموعهٔ یونسکو از تاریخ تمدن‌ها در آسیای میانه، جلد سوم (UNESCO Collection of History of Civilizations of Central Asia)
[۲]- ادبیات ساسانی، ص ۵۶
[۳]-
[۴]-
[۵]-
[۶]-
[٧]-
[۸]-
[۹]-
[۱٠]-
[۱۱]-
[۱۲]-
[۱۳]-
[۱۴]-
[۱۵]-
[۱۶]-
[۱٧]-
[۱۸]-
[۱۹]-
[٢٠]-
[٢۱]-
[٢۲]-
[٢۳]-
[٢۴]-
[٢۵]-
[٢۶]-
[٢٧]-
[٢۸]-
[٢۹]-
[۳٠]-
[۳۱]-
[۳۲]-
[۳۳]-
[۳۴]-
[۳۵]-
[۳۶]-
[۳٧]-
[۳۸]-
[۳۹]-
[۴٠]-
[۴۱]-
[۴۲]-
[۴۳]-
[۴۴]-
[۴۵]-
[۴۶]-
[۴٧]-
[۴۸]-
[۴۹]-



[] جُستارهای وابسته







[] سرچشمه‌ها

سمیعی احمد، ادبیات ساسانی، تهران: انتشارات دانشگاه آزاد ایران، ۱۳۵۵
Benjamin W. Fortson, "Indo-European Language and Culture: An Introduction", pages 351-366, 2004, ISBN:1405103167





[] پيوند به بیرون

[1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20]




[برگشت به بالا] [گفت و گو و نظر کاربران در بارهٔ مقاله]