ه‍.ش. ۱۳۹۳ آذر ۲۲, شنبه

اورشلیم، پایتخت باستانی اسرائیل

از: وزارت امور خارجه اسرائیل

اورشلیم، پایتخت باستانی اسراییل

سه هزار سال سابقه تاریخی دارد


[اسراییل][اورشلیم]

، پایتخت باستانی اسرائیل است و سه هزار سال سابقه تاریخی دارد، شهری است که کهنه و نو، قدیمی و مدرن، مذهبی و سکولار، سبک ساختمانی باستانی و شیوه‌های مدرن معماری در آن در هم آمیخته و مردان مذهبی با رداهای سیاه‌رنگ و بلند در کنار دختران مینی‌ژوپ پوشیده در یک خیابان به رفت و آمد مشغولند.

در این مقاله، با پایتخت اسرائیل، و نیز درباره اهمیت دینی و سیاسی و تاریخی شهر اورشلیم برای ملت یهود آشنا شوید.


اورشلیم، شهر ادیان

، از سه‌هزار سال پیش که به‌دست حضرت داوود بنا گردید، و در طول دو هزار سالی که یهودیان از سرزمین پدری خود به دور بودند، و از هنگامی که بازگشت آنان به این خاک از سرگرفته شده، همیشه به منزله قلب پرتپش و پویای ملت یهود به‌شمار می‌آید و در فرهنگ و تاریخ و مذهب یهود نقش مرکزی ایفا می‌کند. از سال ۱٠٠۴ قبل از میلاد، یعنی از بیش از سه‌هزار سال پیش که حضرت داوود (که یهودیان او را «داوید شاه» می‌خوانند) اورشلیم را به‌عنوان پایتخت ملت یهود برگزید و آن‌را از یک آبادی بی‌نام و نشان به کانون حاکمیت و سیادت کشور باستانی اسرائیل مبدل ساخت، یهودیت به‌طور مداوم در این شهر احساس می‌شود و اضافه بر آن نیاش‌های یهودی و موسیقی و ادبیات و شعر یهود پر از اشاره به «اورشلیم» یا «صیون» است که نام توراتی این شهر می‌باشد.

کوتل همعراوی (که دیگران آن را «دیوار ندبه» می‌نامند)، مهم‌ترین کانون نیایش یهودیان سراسر جهان است.

در جای جای اورشلیم که برای ادیان یکتاپرست سه‌گانه مقدس شمرده می‌شود، اماکن مذهبی بسیار وجود دارد که زیارتگاه یهودیان، مسیحیان و مسلمانان جهان می‌باشد. از سال ۱۹٦٧ که بخش شرقی اورشلیم از تسلط اردن خارج شد و سراسر شهر تحت حاکمیت اسرائیل قرار گرفت و دوباره به‌صورت یک‌پارچه درآمد، دولت اسرائیل همیشه حقوق پیروان همه ادیان الهی و تمامی گروه‌های مذهبی در این شهر را تا آن‌جا که امکان‌پذیر بوده و شرایط امنیتی اجازه می‌داده تامین کرده است. اگر در برخی جمعه‌ها به مردهای زیر ٣۵ سال (و گاهی زیر ۴٠ سال) اجازه داده نمی‌شود برای ادای نماز وارد صحن مساجد عمر و الاقصی شوند، تنها به این جهت است که از بروز اغتشاش و تظاهرات و سنگ‌پرانی به‌سوی نمازگزاران یهودی در کنار دیوار ندبه (که در واقع دیوار بیرونی آن دو مسجد هم محسوب می‌گردد) جلوگیری شود. ورود زنان در هر سن و هم‌چنین مردان از سن ٣۵ ساله به‌بالا در آن روزهای بحرانی بلامانع است. محدودیتی که به آن اشاره شد تنها در معدود جمعه‌هایی اعمال می‌شود که سازمان‌های ترور عربی و فلسطینی نمازگزاران را به آشوب و سنگ‌پرانی فرا خوانده‌اند. از همان نخستین روزهای اعلام یک‌پارچگی دوباره اورشلیم باستانی، همه اماکن مقدس ادیان گوناگون بازسازی و تعمیر شد و اماکن مقدس اسلام، مسیحیت و یهودیت دوباره رونق گرفت. بی‌تردید هیچگاه در طول تاریخ و قرون، پیروان ادیان یکتاپرست این چنین از آزادی اجرای آئین‌های دینی خود و زیارت اماکن مقدس خویش بهره‌مند نبوده‌اند.

مـدل کـوچـک بخـش مرکـزی بیت‌المقدس که به قدس‌الاقداس شهرت دارد. این مدل با توجه به اطلاعاتی ساخته‌ شده که در تورات درباره‌ی مشخصات این نیایشگاه پروردگار آمده است.

حق مالکیت یهودیان بر این شهر در سه‌هزار سال تاریخ ریشه دارد و همه یهودیان اورشلیم را کانون باورهای دینی و قبله‌گاه خویش می‌دانند و همیشه برای بازگشت به آن نیایش کرده‌اند. در طول تاریخ سه‌هزار ساله، اورشلیم همیشه یک شهر واحد و یک پارچه بوده و تنها در جنگ استقلال اسرائیل بخش شرقی آن به اشغال ارتش اردن درآمد.

همان‌گونه که اعراب در دهه‌های اخیر کوشیده‌اند نام خلیج فارس را تغییر داده و آن‌را خلیج عربی بنامند، حکومتی در منطقه ما (جمهوری اسلامی ایران)، از روزی که قدرت را به‌دست گرفت، برای ابراز خصومت خود نسبت به اسرائیل و موجودیت آن، نام شهر باستانی اورشلیم، شهر صلح، شهری را که حضرت داود پادشاه یهود سه‌هزار سال پیش برپا ساخت به «بیت‌المقدس» تغییر داد تا به خیال خود مالکیت اسرائیل بر این شهر را در برابر علامت سئوال قرار دهد - غافل از آن‌که «بیت‌المقدس» نام معبد مقدس یهود است که حضرت سلیمان پادشاه یهود و جانشین حضرت داود به روی تپه «موریا» در مرکز اورشلیم برپا ساخت.

بیت‌المقدس نماد راستین باورهای مذهبی یهود و شناسنامه تردیدناپذیر حاکمیت یهود بر این سرزمین بوده و هست. «دیوار ندبه» که یهودیان آن را «کوتل همعرابی» (حصار غربی) می‌نامند و در زبان انگلیسی «The Wailing Wall» نام دارد، زیرا یهودیان مدت دو هزار سال در سوگ ویرانی بیت‌المقدس یهود، همیشه در کنار این دیوار به ندبه پرداخته و به‌سوگ نشسته‌اند، تنها بازمانده نیایشگاهی است که یهودیان از سراسر جهان هر روز به‌سوی آن به نماز می‌ایستند و آرزوی بازگشت به آن‌جا را دارند.

بنابراین، آنانی که نام اورشلیم را به بیت‌المقدس تغییر داده‌اند، نادانسته ولی مغرضانه موجب تائید آرمان‌های میهن‌دوستی و وطن‌پرستی ملت اسرائیل شده‌اند.

با آن‌که ممالک عربی به این واقعیت اعتراف دارند، مساله‌ی آینده سیاسی اورشلیم یکی از مشکلات اصلی در مذاکرات صلح است. گرایش اعراب بر آن است که بخش غربی اورشلیم در اختیار اسرائیل قرار گیرد، ولی بخش شرقی آن متعلق به اعراب باشد. شرق اورشلیم بخش باستانی شهر محسوب می‌شود و همان نقطه‌ای است که حضرت داود آن را پایتخت کشور یهود قرار داد. بیت‌المقدس یهود به‌روی تپه موریا در این بخش از شهر برپا گردید که وسعت آن برابر یک چهارم کل خاک شهر اورشلیم است.

حدود دو هزار سال پیش، به‌دنبال حمله اشغالگران بیگانه، بیت‌المقدس یهود ویران گردید و چند صد سال پس از آن، و سالیان دراز پس از پیدایش اسلام، اعراب بر روی ویرانه‌های بیت‌المقدس یهود دو مسجد: الاقصی و قبة‌الصخره (معروف به مسجد عمر) را برپا کردند. آن‌ها برای پنهان داشتن حق حاکمیت یهود، با برگزاری حفاری‌های باستان‌شناسی در خارج از محوطه محصور دو مسجد نیز به‌شدت مخالفت ورزیده‌اند، زیرا در هر حفاری آثار و مدارک بیشتری از دوران شکوه و عظمت یهود در اورشلیم به‌دست آمده است.

فتنه‌طلبان، حتی هنگامی که اسرائیل در صدد برآمد پلکان تازه‌ای برای ورود به صحن مساجد، به‌جای پلکان قبلی، که در اثر باران و سیلاب در حال فروریختن بود بسازد، هیاهوی بسیار به‌راه انداختند و ادعا کردند که اسرائیل قصد دست‌اندازی به مساجد را دارد. ولی اسرائیل با نصب دوربین فیلم‌برداری در آن محل و پخش شبانه روزی جریان کار کارگران و تعمیرکاران، به جهانیان امکان داد در هر لحظه عملیات نصب پلکان جدید را به چشم ببینند و متوجه شوند که بر خلاف تبلیغات زهرآگین برخی عناصر اسلامی و عربی تندرو، هدف از نصب پلکان خدمت به آنانی است که به مساجد رفت و آمد می‌کنند و جلوگیری از خطر فروپاشی این پلکان بر سر نمازگزاران یهودی در کنار دیوار ندبه است.


[] يادداشت‌ها



[] پی‌نوشت‌ها

اورشلیم، شهر ادیان، وب‌سایت رسمی وزارت امور خارجه اسراییل

[] جُستارهای وابسته




[] سرچشمه‌ها

وب‌سایت رسمی وزارت امور خارجه اسراییل